2019/12/09
۱۳۹۸ دوشنبه ۱۸ آذر
کلید پرونده 10 کشتی گمشده
سرنخ‌هایی که وکیل بابک زنجانی از محل 20 میلیون بشکه نفت مفقودشده می‌دهد

کلید پرونده 10 کشتی گمشده

شرق آنلاین- حدود شش سال از بررسی پرونده بابك زنجانی می‌گذرد و در نهایت او در رأی قطعی به بازپرداخت بدهی یک میلیارد و 967 میلیون و 500 هزار یورویی به وزارت نفت مكلف می‌شود، اما با گشوده‌شدن پرونده علیرضا زیباحالت منفرد، شریك بابك زنجانی، گره‌های دیگری از ماجرا پیش چشم قرار می‌گیرد. طبق بارنامه‌هایی كه در دادگاه زنجانی مطرح شده، 10 کشتی نفت معادل 20 میلیون بشکه نفت از 17 كشتی كه در پرونده زنجانی مطرح است، ردوبدل شده، اما با بررسی‌ها مشخص شد كه در اسناد جی‌پی اس‌های ماهواره‎ای، کشتی‎ها به مقصدی كه در بارنامه به آن اشاره شده است، نرفته‌اند. سؤال اینجاست این كشتی‌ها با این حجم از محموله كه بر مبنای ادعای وكیل زنجانی، ارزش حدودی آن بالای یك میلیارد یورو است، كجا هستند؟ رسول كوهپایه‌زاده، وكیل بابك زنجانی، در گفت‌وگوی خود با «شرق»، خبر می‌دهد  بارنامه‌هایی كه در جلسه دادگاه زنجانی مطرح شده و روی بدهی‌های او نشسته‌ است، با بارنامه‌هایی كه بعدها در شعبه سوم بازپرسی كاركنان دولت در پی شكایت زنجانی از منفرد و وزارت نفت، ارائه شده، كاملا متفاوت است. كوهپایه‌زاده در این‌باره می‌گوید: «حلقه مفقوده ارتباط آقای منفرد، با فردی به اسم فرزاد بازرگان است که مسئول بین‎المللی شرکت نیکو است... نکته قابل تأمل آن است که وقتی زنجانی دستگیر می‎شود و دو سال نیز از بازداشت او می‎گذرد و قطعا طرف مقابل می‎دانسته که آقای زنجانی دچار مشکل شده که بازداشت است، اما چطور مسئولان نفتی با کلیدی‎ترین مهره زنجانی که همان منفرد است، ارتباط می‎گیرند؟».  او می‌گوید با طرح این موضوع در جلسه اخیر با وزارت نفت، با تعجب وكلای وزارت نفت نیز روبه‌رو شده است. با این حال، او تأكید می‌كند  این اظهارات به هیچ عنوان تفاوتی در پرونده بابك زنجانی ایجاد نمی‌كند و او مكلف است تا یوروی آخر بدهی را نیز بپردازد، اما اگر این بدهی‌ها با همكاری وزارت نفت در ارائه اسناد تكمیل شود، قطعا حكم اعدام او منتفی خواهد شد.
  جلسه‎ اخیری که درباره  پرونده بابک زنجانی برگزار شد، پیرامون چه موضوعی برگزار شد؟
در جلسه مذكور از ابتدا تا انتها حضور داشتم و كنار موكلم نشسته بودم. نماینده قوه قضائیه (معاون دادستان تهران)، مسئولان بانكی، مسئولان وزارت نفت و مسئولان وزارت اطلاعات حضور داشتند. این جلسه، متعاقب جلسه‌ای كه پنج‌ ماه پیش در همین محل و با حضور همین دوستان برگزار شده بود، برگزار شد و درواقع به دلیل  همكاری‌نکردن و تأخیر و تعلل شركت ملی نفت و وزارت نفت در ارائه برخی اسناد و مدارك برگزار شده بود. در دی‌ماه جلسه‌ای تشكیل دادیم كه قرار شد شركت ملی نفت اقداماتی را انجام دهد؛ از جمله در اختیار قراردادن برخی اسناد و مدارك تا بتوانیم پرداخت بدهی‎ها را انجام دهیم. متأسفانه این كار انجام نشد. بنده به‎عنوان وکیل آقای زنجانی مکاتبات متعددی با مراجع ذی‎صلاح قضائی داشتم. این  همكاری‌نکردن و کوتاهی را به مراجع ذی‌صلاح قضائی منتقل كردیم. جلسه چهارشنبه، اول خرداد برگزار شد و خوشبختانه دادستانی تهران به این عدم همكاری و تعلل پایان داد و وزارت نفت را ملزم كرد كه همكاری لازم را انجام و اسناد و مدارك را در اختیار قرار دهد.
  این عدم همکاری مربوط به چه چیزی بود؟
این جلسه برای  همکاری‌نکردن وزارت نفت در انجام یک‌سری اقدامات به‎منظور بازپرداخت بدهی موكلم برگزار شده بود. بر اساس رأی قطعی، یک میلیارد و 967 میلیون و 500 هزار یورو است. جلسه با این هدف برگزار شد و خوشبختانه ماحصل خوبی داشت. به این معنا که دادستانی تهران، وزارت نفت را مکلف کرد در اسراع وقت، اسناد و مدارک لازم را در اختیار قرار داده و به این کوتاهی و عدم همکاری پنج‎ماهه خاتمه دهند. موضوع بحث تهدید آقای زنگنه از سوی آقای زنجانی با این مضمون که جای ما عوض می‎شود و به‎زودی بیرون می‎آیم و تو زندانی می‎شوی، نیز از دل همین جلسه بیرون آمد اما من به عنوان کسی که تمام مدت در جلسه حضور داشتم، به‌صراحت می‌گویم این موضوع کذب محض است و به نحوی یک فرافکنی است. به این معنا که مسائل اخیری که در دفتر وزیر نفت اتفاق افتاده است، همچنین بحث استیضاح وزیر نفت را متأثر کند.
  پس آقای زنجانی هیچ ادعایی مبنی بر اینکه تخلفی از طرف آقای زنگنه صورت گرفته، ندارد؟
خیر. این بحث هرگز در جلسه مطرح نشد. آقای زنجانی هم مدعی‎العموم در این قضیه نیست. کسی که شش سال در انفرادی بوده است، تمام تمرکز او روی این ماجراست که بتواند این پول را به کشور برگرداند که در وضعیت کنونی گشایشی ایجاد شود. ناراحتی من نیز از همین قضیه است. به‎عنوان کسی که مطلع بودم و در جلسه نیز حضور داشتم، وقتی اساسا چنین موضوعی مطرح نشده است؛ اینکه چنین حرف کذبی منتسب به موکل بنده بشود، آن هم صرفا به این خاطر که بهره‎برداری سیاسی انجام گیرد، کار درستی نیست. مشاور آقای وزیر نفت، اگر خیلی وقت و فرصت و صلاحیت دارند، به دو موضوع بپردازند. یکی آنکه کمک کنند اسناد و مدارکی که پنج‎ماهه می‎گوییم بفرستید تا بشود آن بدهی را پرداخت کرد، در اختیار ما قرار دهند. دوم اینکه مراقب باشند قصور و سهل‎انگاری و اهمال صورت نگیرد تا در دفتر وزیر دستگاه پوزی برده شود! فارغ از اینکه چه اتفاقی افتاده که بحث دیگری است.
  اکنون اگر اسناد و مدارک مد نظر در اختیار شما قرار بگیرد، توان پرداخت یک میلیارد یورو بدهی را خواهید داشت؟
قطعا این توان وجود دارد و اساسا صورت‌جلسه کردیم؛ اما به دلیل آنکه این موضوع کاملا محرمانه است، نمی‎توانیم وارد جزئیات آن شویم که به چه نحو این نقل و انتقال صورت خواهد گرفت؛ به‌ویژه در فضای بانکی بین‎المللی فعلی.
  یعنی این دارایی‎ها خارج از کشور است؟
بله. آن چیزی که وظیفه وزارت نفت بوده، براساس صورت‌جلسه‎ای که در پنج ماه پیش برگزار شده بود، باید یک‌سری اسناد و مدارکی را در اختیار ما قرار دهد که بتوانیم پروسه و انتقال وجوه را انجام دهیم؛ اما تا همین جلسه اخیر این اقدام صورت نگرفته؛ به‌همین‌خاطر اکنون الزام و تکلیف قانونی شده که این همکاری انجام شود.
  وزارت نفت چه دلایلی را برای تأخیر در ارائه مدارك مطرح كرده است؟
به دلیل برخی معذوریت‌ها نمی‌توانم این موضوع را با جزئیات بیشتری به شما اعلام كنم؛ اما بدانید كه اگر پنج‌ ماه پیش به وظیفه خود عمل می‌كردند، دلیل نداشت جلسه یكم خرداد مطرح شود و این‌بار صورت‌جلسه شود و وزارت نفت از سوی دادستانی مكلف شود به این موضوع عمل كند. اینكه چرا تعلل صورت می‌گیرد و با چه انگیزه‌ای و مقصر كیست، موضوعی است كه چندان حقوقی نیست.
  چند روز پیش که جلسه دادگاه آقای زیباحالت منفرد برگزار شد، دفاعیات شما این شائبه و ذهنیت را ایجاد کرد که گویی تلاش می‎شود یک‌سری از اتهامات گردن آقای منفرد انداخته ‎شود تا بار جرائم آقای زنجانی کمتر شود. 
در همان جلسه روی این موضوع تأكید کردم که صحبت‎های ما در دادگاه و اسناد و مدارکی که ارائه شد، به‎هیچ‎عنوان نافی مسئولیت آقای بابک زنجانی نیست. برای آقای زنجانی یک رأی قطعی صادر شده و در آن، آقای زنجانی به‎عنوان بدهکار ملزم شده تا مبلغ کامل بدهی را پرداخت کند. ما نیز در مقابل رأی قطعی تمکین کرده‎ایم. هیچ تغییری هم در این رأی به وجود نخواهد آمد تا زمانی ‎که پرداخت بدهی صورت بگیرد. همچنین آن رأیی که در دیوان عدالت اداری، بابک زنجانی را به اشد مجازات محکوم کرده، در سطوح پایانی آورده که بدیهی است چنانچه محکوم‎علیه بدهی خود را پرداخت کند، استحقاق استفاده از مقررات ذیل ماده 14 قانون مجازات اسلامی را دارد. این ماده، بحث عفو را مطرح می‎کند. آقای زنجانی بدهکار است و مسئول و متعهد است که این بدهی را بپردازد.
  اگر عفو بخورند، حکم اشد مجازات به چه حکمی تغییر می‎کند؟
این یک پروسه قضائی است و تشخیص آن برعهده مقام قضائی است؛ اما قطعا به اعدام منتهی خواهد شد. نکته‎ای که خبرنگارها در دادگاه كمتر به آن توجه کردند و بین اخبار گم شد، این بود که در نظر داشتیم روی این نکته تأكید کنیم که بله آقای زنجانی بدهکار است و باید آن را پرداخت کنند؛ اما نکته‎ای که وجود دارد، این است که 10 کشتی نفت معادل 20 میلیون بشکه نفت رد‌و‌بدل شده؛ بدون آنکه اسناد لازم را به موکل نشان بدهند. بارنامه‎هایی که شرکت ملی نفت در دادگاه موکل ارائه داد، با بارنامه‎هایی که در شعبه سه بازپرسی ارائه داده است، کاملا متفاوت است.
  موضوع شعبه سوم بازپرسی چیست؟
موضوع آن است که موکلم از مسئولان نفتی و آقای زیباحالت منفرد شکایت کرده است؛ آن هم مبنی بر آنکه این نفت اصلا به دست من نرسیده است. در دادگاه، اسناد جی‌پی‌اس‌های ماهواره‎ای کشتی‎ها را نشان دادم. کشتی‎هایی که مدعی هستند این نفت را تحویل دادند، هیچ‎گاه به آن مقصد نرفته‎اند. حلقه مفقوده ارتباط همین آقای منفرد، با فردی به اسم فرزاد بازرگان است که مسئول بین‎المللی شرکت نیکو است. از دادگاه خواستیم که به این موضوع رسیدگی کند؛ اما در اخبار این موضوع گم شد. حرفمان آن است که ببینیم این 10 کشتی کجا رفته است؟ زنجانی فکر می‎کند زرنگ است؛ اما کلاه گشادی بر سر او رفته است.
  این 10 کشتی از چند کشتی هستند؟
کلا 17 کشتی است که این 10 کشتی مشخص نیست به کجا رفته است.
  معتقدید که آقای بازرگان مطلع است و اسناد دست اوست؟
ما معتقدیم که دادگاه باید تشخیص دهد و رمزگشایی کند که چه شده است. آن کسی که به‎صورت فیزیکی نفت‎ها را تحویل می‎گرفته است، آقای منفرد بوده و آقای زنجانی با ایمیل و تلفن کارهایش را انجام می‎داده است. برداشت ما این است که باید ارتباطی بین این دو نفر وجود داشته باشد و نهاد ذی‎صلاح باید پیگیری کند که سرنوشت این نفت‎ها چه شده و به کجا رفته است؟
  آقای بازرگان چین هستند؟
نمی‎دانم کجا هستند، هنگ‎کنگ، چین یا داخل ایران!
  قرار تعقیب برای او صادر نشده است؟
فکر نمی‎کنم. نکته قابل تأمل آن است که وقتی زنجانی دستگیر می‎شود و دو سال نیز از بازداشت او می‎گذرد و قطعا طرف مقابل می‎دانسته که آقای زنجانی دچار مشکل شده که بازداشت است، اما چطور مسئولان نفتی با کلیدی‎ترین مهره زنجانی که همان منفرد است، ارتباط می‎گیرند؟ در آخرین دادگاه منفرد، عكسی را نشان دادم كه نشان می‌داد در جلسات میهمانی خانوادگی كنار هم نشسته‌اند. البته در آن عكس، نه انگشتری دست منفرد بود و نه مهری بر پیشانی داشت! نكته آن است كه چه ارتباطی بین نفت و منفرد و محموله‌های نفتی كه هنوز عاقبتشان مشخص نیست، وجود دارد؟‌ منفرد در دادگاه گفت من آدم میهمان‎نوازی هستم و اگر میهمانی گرفتم و بازرگان هم حضور داشته، دلیلی برای این ارتباط ویژه نیست، اما مدارك دیگری وجود دارد مانند ارتباطات پستی كه این ارتباط را نشان می‌دهد.
  چرا موضوع بازرگان در دادگاه خود آقای زنجانی مطرح نشده است؟
مطرح نشده بود و كیفرخواستی هم برای آن صادر نشده بود و پرونده نیز به او ارتباطی پیدا نمی‌كرد تا زمانی‌كه منفرد دستگیر شد. با دستگیری منفرد، اسناد و مداركی از جمله ردیابی‌های ماهواره‌ای به دست آمد. از آن مهم‌تر، زنجانی پس از آنكه حكمش قطعی شد، شكایتی علیه منفرد و مسئولان وزارت نفت تنظیم کرد كه اكنون در شعبه سوم بازپرسی كاركنان دولت مفتوح است و در آنجا اصرار می‌كنیم كه اگر شركت نفت، مدعی است كه نفت را تحویل داده، آن بارنامه‌های نفتی را ارائه بدهد، زیرا بارنامه‌ها سند تحویل محموله محسوب می‌شوند. وقتی این بارنامه‌ها از سوی وزارت نفت ارائه می‌شود می‌توان آن را با بارنامه‌هایی كه مورد ادعا در دادگاه بابك زنجانی بود، تطبیق داد. وقتی این بارنامه‌ها را با یكدیگر قیاس كردیم، دیدیم كه این بارنامه‌ها با یكدیگر كاملا متناقض است. اگر ما بگوییم می‌گویند بابك زنجانی می‌خواهد از زیر بدهی‌‌اش شانه خالی كند، درحالی‌كه به‌هیچ‌وجه زنجانی نمی‌تواند چنین كند و باید تا یوروی آخر را پرداخت كند، زیرا در دادگاه قطعی شده است. اما باید دید این محموله‌های نفتی دچار چه سرنوشتی شده‌اند كه باید بررسی شود.
  یعنی پس از دستگیری آقای منفرد، تازه متوجه حضور فردی به نام آقای بازرگان شدید؟
بله همین‌طور است.
  ارزش این 10 محموله نفتی كه به آنها اشاره كردید، چقدر است؟
بخش عمده‌ای از بدهی بابك زنجانی مربوط به همین 10كشتی است كه محموله آن مفقود است. عدد دقیق آن در خاطرم نیست اما قطعا میلیارد یورویی خواهد بود.
  اگر مشخص شود كه آقای زنجانی در جریان این محموله‌ها نبوده، رقم آن از بدهی‌ها كسر خواهد شد؟
در آن صورت هم روند طولانی و پرتشریفات قضائی باید طی شود. منتها تازمانی‌كه این رأی باقی است، آقای زنجانی ملزم به پرداخت این رقم بدهی است و اكنون نیز در همان مسیر حركت می‌كند. اما این موضوع، مسئولیت نهادهای ذی‌صلاح را برای بررسی موضوع و كشف حقیقت، منتفی نمی‌كند.
  موضوع تفاوت بارنامه‌ها را در جلسه مطرح كردید؟
بله مطرح كردم. تازه وكیل وزارت نفت گفت كه شما كجا پرونده را مطرح كردید؟ اعلام كردم كه در شعبه سوم بازپرسی كاركنان دولت این شكایت انجام گرفته است. او پرسید كه آیا بارنامه‌ها متفاوت هستند و من نیز توضیح دادم كه بارنامه‌ها متفاوت‌اند و با تعجب وكلای وزارت نفت روبه‌رو بودیم.
  پس وكلای وزارت نفت هم از این ماجرا مطلع نبودند...
خیر اطلاعی نداشتند.
  شما این بارنامه‌ها را در جریان دادگاه آقای زنجانی ارائه داده بودید؟
ما 26 جلسه در آن دادگاه گفتیم كه وزارت نفت، بارنامه‌ها را ارائه دهید، اما این وزارت، صرفا نامه‌ای نوشت و در آن نامه، مشخصات كشتی‌ها و محموله‌ها را عنوان كرد تا اینكه پس از چند سال شكایت دیگری مطرح شد كه اكنون در شعبه سوم بازپرسی كاركنان دولت است. اینجا بازپرس وزارت نفت را مكلف كرد كه بارنامه‌ها را ارائه دهد. وقتی این بارنامه‌ها را با آنچه در نامه نوشته‌ بودند، تطبیق می‌دهیم وجود تفاوت كاملا پیداست.

 

کلید واژه
دیدگاه‌ها

نظراتی كه به تعميق و گسترش بحث كمك كنند، پس از مدت كوتاهی در معرض ملاحظه و قضاوت ديگر بينندگان قرار مي گيرد. نظرات حاوی توهين، افترا، تهمت و نيش به ديگران منتشر نمی شود.